Asbesthoudende bekleding bij schoorsteenmantels komt vooral voor in woningen die gebouwd of gerenoveerd zijn vóór ongeveer 1989, toen het gebruik van asbest in Nederland volledig werd verboden. Asbest van het type Pical werd destijds veel toegepast vanwege zijn hittebestendige, isolerende en brandwerende eigenschappen. Op deze platen treffen wij “sierlijke” prints (afdrukken) aan. (NIET HECHTGEBONDEN)

Bij schoorsteenmantels werd asbest vaak gebruikt als achterplaat, isolatieplaat of brandwerende bekleding tussen de haard en de muur of rondom het rookkanaal. Deze platen konden bestaan uit asbestcement of zachtere asbesthoudende isolatiematerialen. Het doel was om de omliggende constructie te beschermen tegen hoge temperaturen en brandgevaar.

Ook werden platen van het type Massal gebruikt als goedkoop alternatief voor natuursteen. De plaat is massief, in veel kleuren gebruikt, en herkenbaar aan het gepolijste oppervlak met vezelbundels erin. Let op: er bestaan Massal- en Glasalplaten met marmermotief! Deze zijn nauwelijks van natuursteen te onderscheiden. In het Asbestmuseum in Kontich zijn meerdere voorbeelden hiervan uitgestald. (HACHTGEBONDEN)

Zolang het materiaal onbeschadigd en vast zit, vormt het doorgaans weinig direct risico. Problemen ontstaan wanneer het materiaal beschadigd raakt, wordt geboord, gesloopt of verzaagd, omdat er dan asbestvezels kunnen vrijkomen. Aangezien het product meestal in de woonkamer voorkomt zal de kans op inademen toenemen, en het inademen van deze vezels kan op lange termijn ernstige gezondheidsproblemen veroorzaken.

Kort samengevat: asbesthoudende bekleding bij schoorsteenmantels werd vroeger gebruikt als hitte- en brandwerende bescherming, maar vormt tegenwoordig een gezondheidsrisico wanneer het materiaal beschadigd raakt of wordt verwijderd zonder de juiste maatregelen.

foto’s: Harry Vonk